Archive for the Category » Azerbaijani «

Tabut

      Tabut

Taxtadan yapılmış bir uzun qutu;
Baş tərəfi geniş, ayaq ucu dar.
Çaxanlar bilir ki, bu boş tabutu
Biri gün özləri dolduracaqlar.

Hər yandan kiçilən bir otaq kimi,
Divarlar yanaşmış, tavan alçalmış.
Sanki bir daş kukla qutuda kimi,
Xəyalım içində uzanıb qalmış.

Cılız bədənimə tam görünsə də,
İçim bu dar yerə sığışmaz diyor.
Dünyada qalanlar hey döyünsə də
İnsan birər-birər yenə giriyor.

Ölənlər yenidən doğarmış; gerçək!
Tabut deyildir bu, bir taxta qundaq.
Bu ağır hədiyyə kimə gedəcək,
Örtülər-örtülməz üstünə qapaq?

     1930

Ölünün Otağı

      Ölünün otağı

Bir otaq, yerdə bir şam, pərdələr endirilmiş;
Yerdə çılpaq bir köynək, qorxusundan dirilmiş.
Südbəyaz divarlarda mismarların kölgəsi;
Artıq nə bir çıtırtı, nə də bir ayaq səsi…
Uzanıb yatağında qaxaca dönmüş ölü;
Üstü boynuna qədər bir yorğanla örtülü.
Bezin üstündə ayaq barmaqlarının izi;
Şam işığından sarı, bayqın və donuq bənzi.
Son nəfəslə köksü boş, əli uzanmış yana;
Gözləri rəngli şüşə, sancaqlanıb tavana.
Sallaq dodaqlarının ucunda bir cizgi var;
Kiçik bir cizgi, kiçik, titrəyən bir an qədər.
Sallaq dodaqlarında asılı titrək bir an;
Bəlli ki, birdən-birə getmiş çırpınamadan.
Bu mənim öz ölümdür, bu mənim öz ölümdür;
Mənə gəldiyi zaman bu cür gələcək ölüm…

    1925

Gözləyən

      Gözləyən

Sən, qaçan bir ürkək ceyransan dağda,
Mən, dalınca düşmüş bir canavaram!
İstərsən dünyanı çağır imdada;
Sən varsan dünyada, bir də mən varam!

Səni qorxudacaq keçdiyin yollar,
Arxandan gələcək hey ayaq səsim.
Sarıb vücudunu görünməz qollar,
Canını yaxacaq atəş nəfəsim.

Kimsəsiz odanda qış gecələri,
İçin ürpərdiyi dəmlər məni an!
De ki, odur döyən pəncərələri,
De ki, külək deyil, odur hayqıran!

Köksümdən havaya qatdığım zəhər,
Solduracaq bir gül kimi ömrünü.
Qaçıb dolaşsan da sən şəhər-şəhər,
Mənə qalacaqsan yenə son günü.

Ölərsən… Qapanar yollar geriyə;
Mən məzarla sirdaş olar, gözlərəm.
Çatılmaz xəyala işarət deyə
Torpağında bir daş olar, gözlərəm…

      1930

Keçən dəqiqələrim

      Keçən dəqiqələrim

Kim bilir hardasınız,
Keçən dəqiqələrim,
Kim bilir hardasınız?

Qorxuram ulduzların
Düşdüyü yerdəsiniz,
Keçən dəqiqələrim.

Əcəba ocaq çatsam
Görünərmi üzünüz,
Əcəba ocaq çatsam?

Siz mənim üzümsünüz;
Əyilib suya baxsam
Görünərmi üzünüz?

Getdi bütün gözəllər,
Saralmış biri qaldı,
Getdi bütün gözəllər.

Gün gəldi, saat çaldı,
Aranızda verin yer;
Saralmış bir qaldı!..

     1930

Qaldırımlar 2

       Qaldırımlar 2

Başını bir əmələ satan qəhrəman kimi,
Ətinlə, sümüyünlə küçələrin malısan!
Qurulub üzərinə bir taxtı-rəvan kimi,
Sonsuz məsafələrin üstündən aşmalısan!

Bəxtin qaldırımlara düşdüyü gündən bəri,
Ərimiş ruhlarımız bir dərdin ortasında
Sənin kölgəni içmiş onun göz bəbəkləri;
Onun daşı ərimiş sənin qafa tasında.

İkinizin də nə yar, nə arxadaşınız var,
Sükut kimi kimsəsiz, çılğınlıq tək hürsünüz.
Dünyada daşınacaq bir quru başınız var
Onu da nə tərəfə olsa aparırsınız.

Ömrünüz daş olsa da gedə-gedə yorular,
Bir gün ölümə çıxar bu yolun qıvrımları.
Nə qaldırımlar qədər səni anlayan olar,
Nə sənin anladığın qədər qaldırımları…

     1927